२ असोज, भदौ शुक्ल सप्तमी,काठमाडौं । मन्त्रिपरिषद्को शुक्रबार बसेको बैठकले १३ देशका लागि नेपाली राजदूत नियुक्त गर्न नाम सिफारिस गर्दै संसदीय सुनुवाइका लागि संघीय संसद्समक्ष पठाउने निर्णय गरेको छ। लामो समयदेखि रिक्त रहेका विभिन्न नेपाली कूटनीतिक नियोगमा राजदूत नियुक्तिको प्रक्रिया अघि बढाउने क्रममा सरकारले भारत, चीन, अमेरिका, बेलायत लगायत महत्वपूर्ण मुलुकका लागि नाम सिफारिस गरेको हो।
सरकारको निर्णयअनुसार भारतका लागि डा. निश्चलनाथ पाण्डे, चीनका लागि डा. कल्याणराज शर्मा र संयुक्त राज्य अमेरिकाका लागि चिरनजंग थापाको नाम सिफारिस गरिएको छ। त्यस्तै, संयुक्त अधिराज्य (बेलायत) का लागि गौरव शमशेर जंगबहादुर राणा, जर्मनीका लागि सरू जोशी, इजरायलका लागि सुरेश कुमार कर्ण र स्पेनका लागि प्राप्ति शेरचनलाई राजदूतमा सिफारिस गरिएको छ।
त्यसैगरी जापानका लागि जिज्ञान कुमार थापा, ओमानका लागि डा. पद्माक्षी राणा, मलेसियाका लागि चूडामणि खरेल, दक्षिण कोरियाका लागि प्रा. डा. सङ्गम श्रेष्ठ, श्रीलंकाका लागि डा. मञ्चला झा र साउदी अरेबियाका लागि गिरी बहादुर सुनारलाई राजदूत नियुक्तिका लागि सिफारिस गरिएको छ।
सिफारिस भएका नाम अब संसदीय सुनुवाइ प्रक्रियामा जानेछन्। संसदीय सुनुवाइबाट अनुमोदन भएपछि सम्बन्धित मुलुकबाट राजदूतका लागि सहमति अर्थात् ‘एग्रिमो’ प्राप्त गर्ने प्रक्रिया अघि बढ्नेछ। त्यसपछि मात्र राष्ट्रपतिबाट सम्बन्धित मुलुकका लागि औपचारिक रूपमा राजदूत नियुक्त हुने संवैधानिक प्रक्रिया रहेको छ।
राजदूत सिफारिस भएका व्यक्तिहरू विभिन्न क्षेत्रमा अनुभव भएका विज्ञ, प्राज्ञिक तथा पूर्वसुरक्षा अधिकारीहरू छन्। भारतका लागि सिफारिस भएका डा. निश्चलनाथ पाण्डे वैदेशिक नीति तथा दक्षिण एसियाली मामिलाका जानकारका रूपमा चिनिन्छन्। उनी सेन्टर फर साउथ एसियन स्टडिजका निर्देशक समेत हुन्। चीनका लागि सिफारिस भएका डा. कल्याणराज शर्मा नेपाल–चीन सम्बन्ध तथा चीन मामिलाका विज्ञ हुन् भने अमेरिकाका लागि सिफारिस भएका चिरनजंग थापा राष्ट्रिय सुरक्षा तथा अन्तर्राष्ट्रिय मामिलासँग सम्बन्धित क्षेत्रमा अनुभव भएका व्यक्ति हुन्।

बेलायतका लागि सिफारिस भएका गौरव शमशेर जंगबहादुर राणा पूर्व-प्रधानसेनापति हुन्। त्यस्तै, जर्मनीका लागि सिफारिस भएकी सरू जोशी आप्रवासन सम्बन्धी विज्ञका रूपमा उल्लेख गरिएकी छन्। जापानका लागि सिफारिस भएका जिज्ञानकुमार थापा नेपाल–जापान मामिलाका जानकार हुन् भने दक्षिण कोरियाका लागि प्रस्तावित प्रा. डा. सङ्गम श्रेष्ठ अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य, जलवायु उत्थानशीलता र जल–सुरक्षा सम्बन्धी क्षेत्रमा कार्यरत प्राज्ञिक व्यक्तित्वका रूपमा उल्लेख भएका छन्।
यसै बैठकले नेपाल नागरिकता (पाँचौँ संशोधन) नियमावली, २०८३ स्वीकृत गर्ने निर्णय पनि गरेको छ। नागरिकता सम्बन्धी कानुनी तथा प्रशासनिक प्रक्रियालाई थप व्यवस्थित गर्ने उद्देश्यसहित नियमावलीको पाँचौँ संशोधन स्वीकृत गरिएको हो।
मन्त्रिपरिषद्ले नेपाल मौसम विज्ञान विभागको मन्त्रालयगत संरचनामा समेत परिवर्तन गरेको छ। यसअघि कृषि, वन तथा पर्यावरण मन्त्रालय अन्तर्गत रहेको नेपाल मौसम विज्ञान विभागलाई अब ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइ मन्त्रालय अन्तर्गत रहने गरी नेपाल सरकार (कार्य विभाजन) नियमावली, २०८३ संशोधन गर्ने निर्णय गरिएको छ।
बैठकले नेपाल विद्युत् प्राधिकरणको रिक्त कार्यकारी निर्देशक पदमा दीर्घायु कुमार श्रेष्ठलाई नियुक्त गर्ने निर्णयसमेत गरेको छ। प्राधिकरणको नेतृत्व रिक्त रहेको अवस्थामा सरकारले श्रेष्ठलाई कार्यकारी निर्देशकमा नियुक्त गर्ने निर्णय गरेको हो।
त्यस्तै, सहसचिव रुद्र सिंह तामाङलाई राजपत्राङ्कित विशिष्ट श्रेणीको सचिव पदमा बढुवा गर्ने निर्णय पनि मन्त्रिपरिषद्ले गरेको छ। यससँगै शुक्रबारको मन्त्रिपरिषद् बैठकबाट कूटनीतिक नियुक्ति, नागरिकता नियमावली, सरकारी निकायको कार्यक्षेत्र तथा प्रशासनिक र ऊर्जा क्षेत्रको नेतृत्वसँग सम्बन्धित महत्वपूर्ण निर्णयहरू भएका छन्।
मन्त्रिपरिषद्का यी निर्णयसँगै १३ देशमा राजदूत नियुक्तिको प्रक्रिया औपचारिक रूपमा अघि बढेको छ। यद्यपि सिफारिस भएका व्यक्तिहरूको अन्तिम नियुक्ति भने संसदीय सुनुवाइ, सम्बन्धित मुलुकको एग्रिमो तथा त्यसपछि राष्ट्रपतिबाट हुने नियुक्ति प्रक्रियापछि मात्र पूरा हुनेछ।




















आफ्नो प्रतिकृया दिनुहोस्