१माघ,जनकपुरधाम :मकर संक्रान्ति, माघी आदि नामले चिनिने नेपालको एक प्रमुख चाड हो। यो माघ महिनाको पहिलो दिन पर्दछ।ज्योतिष शास्त्रानुसार सौरमासको हिसाबले माघे संक्रान्तिदेखि सूर्य धनु राशिबाट मकर राशिमा प्रवेश गर्ने हुनाले यसलाई ‘मकर संक्रान्ति पनि भनिएको हो ।यस पर्वमा श्रद्धालु हरु देवघाट, बराहक्षेत्र, रिडी, पनौती, दोलालघाट, कन्काई तथा भारतको प्रयाग र गंगासागर लगायतका नदी र देव घाटमा स्नान स्नान गरी, मन्दिरमा पूजाआजाका साथै वस्त्र, घिउ र कम्बल सागपात, चाकु, तरुल, तिलको लड्डुसहितको सिदा दान गर्ने गर्छन्।
भविष्य पुराण, विष्णुवचन तथा धर्मसिन्धु नामक ग्रन्थमा यस दिन स्नान गरी , वस्त्र, पानीको भाँडो सहित सिदा दान गरेमा विशेष फल प्राप्त हुने र उक्त पदार्थ आफूले पनि खाएमा शरीर पोषिलो हुनुका साथै निरोगी होइने उल्लेख छ।स्नान संगै दान को पनि उत्तिकै महत्त्व छ यो पर्बमा ।
जस्तै भनिएको पनि छ:- “माघे मासि महादेव यो दद्यात् घृतकम्बलम् ।
स भुङ्क्त्वा सकलान् भोगान् अन्ते मोक्षं च विन्दति।।”
अझ यो पर्वमा तिलको विशेष महत्त्व रहेको छ। जसले यो समयमा ६ प्रकार बाट तिलको उपयोग गर्छ, त्यो ब्यक्ति कहिल्यै असफल हुदैन भन्ने यो शास्त्रीय मान्यता हो।यो पर्व नेपालको समस्त भूभाग, हिमाल, पहाड र तराईका बसोबास गर्ने बाहुन, क्षेत्री, राई,मगर,लिम्बु,नेवार,गुरुङ,मगर र थारू आदि सबै जनजातीले माघे सङ्क्रान्तिलाई आआफ्ना परम्परा,भिन्नभिन्न विशेषता र प्रकृतिले मनाउने गरेको पाइन्छ। आजै थारु समुदायले धुमधामका साथ माघी पर्व मनाउँदैछन् । यस पर्वलाई थारु समुदायले माघी भनेर मनाउँछन् र नयाँ वर्ष पनि मान्ने गर्छन्,।
आफ्नो प्रतिकृया दिनुहोस्